Sayýn Meslek mensubu ,
Bilindiđi üzere 30 Haziran 2021 tarihi itibariyle Pandemi kaynaklý olan Kýsa Çalýţma Ödeneđi ve Nakdi Ücret Desteđi ile Ýţten Çýkarma Yasaklarý sona ermiţtir. Sorunuzda belirttiđiniz üzere oldukça uzun sure iţçilerin fiilen hizmet sunmadan geçen sureleri yaygýnlýk arz etmektedir .
Olaya KCO yönüyle de ele almasý ýţýk tutacaktýr. Çünkü Ýţ mevzuatýmýzda KCO ne iliţkin düzenleme ve yargý kararlarý mevcuttur. Ţahsi görüţüm NUD de KCO nin bir turevi olmasý nedeniyle bir benzerlik arz ettiđinden emsal olarak deđerlendirile bilinir.
1-) Kýsa Çalýţma Ödeneđi (KCO) verilen dönemlerin :
a) Yýllýk Ücretli Ýzin Suresinin Hesabýnda Dikkate Alýnacak mý ?
4857 Sayýlý Ýţ Kanununda açýk hüküm olarak Kýsa Çalýţma döneminde geçen surelerin yýllýk ücretli iznin hesabýnda dikkate alýnacađý belirtilmiţtir.
b) Kýdem Tazminatý Hesabýnda Dikkate Alýnacak mý ?
4857 Sayýlý Ýţ Kanununda bu yönde açýk bir düzenleme bulunmamaktadýr. Ancak bu konudaki boţluđu Yargýtay deđerlendirmiţ olup Kýsa Çalýţma Ödeneđi verilen donemin kýdem suresinin hesabýnda dikkate alýnacađýný belirtmiţtir. Dolayýsýyla ihbar ve kýdem tazminatlarýnýn hesabýnda dikkate alýnmalýdýr.
c) Kýdem Tazminatý Hesabýnda Dikkate Alýnacak Ücret Ne Olmalýdýr ?
KCO uygulamasý suresinin oldukça uzun sürmesi, bu süreçte asgari ücretin ve iţletmelerde mevcut çalýţan kiţiler için ücret artýţlarý ( zam ) olmasý gerçekliđi mevcuttur. Ýţ Kanunu uyarýnca kýdem tazminatý son ücret üzerinden hesaplanmaktadýr. Bu durumda hiç çalýţmasý olmayan yani 45/45 KCO olan bir iţçinin kýdem tazminatý hangi ücret üzerinden hesaplama yapýlacađý sorusunu gündeme getirmektedir.
KCO uygulamasý döneminde Ýţçi iţveren arasýndaki hukuki iliţki devam ettiđinden, son ücret üzerinden ( iţ akdinin fesih tarihi geçerli emsal ücret ) hesaplama yapýlmalýdýr.
Örnek: Asgari ücretle çalýţan, 2021 Temmuz ayýna kadar Tamamen kýsa çalýţma ödeneđinden faydalanmýţ bir çalýţanýn iţ akdi sona erince kýdem tazminatýnda dikkate alýnacak tutar , 2020 Yýlý Asgari ücret brüt tutarý 2.943 iken bir baţka anlatýmla iţveren iţçiye en son bu tutar üzerinden bordro yapmýţ olmasýna rađmen kýdem tazminatýný 2021 yýlý geçerli asgari ücret olan 3.577,50 TL üzerinden hesaplama yapýlmalýdýr.
2-) Nakdi Ücret Desteđi (NUD) Ödenen Donem Açýsýndan
4857 Sayýlý yasa ve ligi yönetmeliklerinde NUD’ne iliţkin bir düzenleme bulunmamaktadýr. Konunun yeni bir durum olmasý açýsýndan Yüksek yargý kararlarý ,da henüz oluţmamýţtýr.
Uygulayýcýlarý tereddütte düţüren bir durum Var ki o da diđer ücretsiz izinler kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmama halidir. özellikle uzun sureli ücretsiz izinler kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmamasý konusunda Yargýtay kararlarý mevcuttur. Ancak Pandemi nedeniyle uygulamaya giren (farklý eksik gün kodlarýyla) bu durum diđer ücretsiz izinlerle ayný tutulmamasý gerektiđini düţünüyorum .
Konuyla ilgili ţahsi görüţüm NUD hali KCO nin farlý bir alt versiyonu gibi görmek gerektiđi buradaki iţçinin iţe gelememe halinin çalýţandan kaynaklanmadýđý, iţverenin tek yönlü iradesi ile NUD e çýkartýlmasý vs nedeniyle diđer ücretsiz izinleriyle ayný kapsamda deđerlendirilemeyeceđi ve yýllýk ücretli izin ve kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmasý gerekti ţeklinde deđerlendirme yapmak gerektiđini (Ţahsi GORUŢUMDUR) düţünmekteyim.
Sosyal medyada Çalýţma Genel Müdürlüđünün 11.03.2021 taarih ve 603044 sayýlý görüţü mevcuttur. Bu ilgi yazýda 2012 yýlýndaki (NUD Uygulamasý hiç bir ţekilde uygulamada yok iken ) Yargýtay kararlarýndan bahsedilerek Ýţ Kanununa gore Çalýţýlmayan veya Çalýţýlmýţ gibi sayýlmayan surelerin dikkate alýnmayacađýný belirtmiţtir.
4857 S.Ýţ Kanunun 55. Maddesinde Yýllýk Ücretli iznin hesabýnda KCO Çalýţýlmýţ gibi sayýlan hal olarak belirtilmiţtir. Ţahsi görüţüm yukarýda açýklandýđý üzere NUD / KCO nun farklý bir benzeri olmasý, iţverenin tek taraflý olarak iţçiyi NUD kapsamýnda almasý nedeniyle dahil edileceđini düţünmekle birlikte ileride yargý kararlarý konuya açýklýk getireceđini düţünmekteyim .
Ýyi çalýţmalar dilerim
Sayýn meslek mensubu,
17 günlük kapanma süresince çalýţanlarýnýzýn Kýsa Çalýţma Ödeneđi yada Nakdi Ücret Desteđi almamalarý durumunda '10-Genel Hayatý Etkileyen Olaylar' eksik gün kodunu seçerek iţlem yapabilirsiniz.
Ýyi çalýţmalar dileriz.
Sayýn meslek mensubu,
Kural olarak 7256 sayýlý tesvikten faydalanilan süre ve bu kapsamda faydalanýlan çalýţan sayýsýnýn en az yarýsýný (sizin örneđinizde 1 kiţiyi (ortalama 70 gün bu teţvikten faydalandýđýnýzý düţünürsek) en az 35 gün civarý teţvik sonrasýnda çalýţtýrmanýz gerekir. Ýţyerinizde bu teţviđe uygun personel (emekli olmayan, ÝŢKUR'a kaydý olan vb.) yoksa yeni personel alýp en az bu süre kadar çalýţtýrmanýz gerekir. Yoksa ilerleyen süreçlerde yersiz yararlanmadan dolayý aldýđýnýz teţviđi geri iade edebilirsiniz.
Ýyi çalýţmalar.
Sayýn meslek mensubu,
Belirttiđiniz bilgilere göre 2020 yýlý ortalama çalýţan sayýnýz 3 kiţi.Bu 3 kiţinin üstüne aldýđýnýz (4-5-6 vs) ve teţvikten faydalanma koţullarýný sađlayan (son 3 ayda en fazla 10 gün sigortalýlýk, emekli olmama, ÝŢKUR'a kayýt vb) kiţilerden dolayý 7103 nolu teţvikten faydalanabilirsiniz.
Ýyi çalýţmalar dileriz
Sayýn Meslek Mensubu
4857 Sayýlý Ýţ Kanunun 37. Maddesi ücret hesap pusulasýný düzenlemiţ olup
'' - Ýţveren iţyerinde veya bankaya yaptýđý ödemelerde iţçiye ücret hesabýný gösterir imzalý veya iţyerinin özel iţaretini taţýyan bir pusula vermek zorundadýr. ....'' hükmü bulunmaktadýr.
Sorunuzda Ücret Hesap Pusulasý ve Ücret Bordosundan bahsetmiţsiniz.
1- Ucret hesap pusulasýnda kanun imza degil Hesap Pusulanýn VERÝLMESÝNÝ emretmiţtir. KEP adresine göndermenizin sorun yaţanmamasý adýna iţçi ile düzenlenen sözleţme yada ayrý bir protokol ile ozluk dosyasýnda açýklayýcý bir bilgi de olmalýdýr. Yani Alt düzenleme olmalýdýr.
2- Ücret bordrosu 5510 Sayýlý yasa ve VUK geređi düzenlenmektedir. Ýmza bulunmasýyla ilgili emredici düzenlemeler var olmakla birlikte SGK düzenlemelerinde bazý koţullarýn (bankadan odeme) varlýđýnda iţçi imzasý olmaya bilir. VUK açýsýndan ayrýca degerlendirme yapýlmalýdýr. Ancak Hukuki zeminde sorun yaţanmamasý için iţçilerin e Ýmza uygulamasý olmasý faydalý olur.
iyi çalýţmalar dilerim.
Sayýn meslek mensubu,
Ýţyerinizin nace kodunun 7316 nolu teţviđe uygun olmasýndan dolayý, Mart 2021 ve öncesi aylarda sigortalý olan çalýţanlarýnýzdan bu teţvik üzerinden faydalanabilirsiniz. Geriye kalan ve çalýţýlan 13 günlük süreyi, çalýţanlarýnýzý 7316 nolu teţviđe kaydetmeniz ţartýyla prim desteđinden faydalanabilirsiniz.
Ýyi çalýţmalar dileriz
Sayýn Meslek Mensubu,
7252 sayýlý teţvikten faydalananlar daha sonra KCO ve NUD yararlanabilir .
sađlýkla ve sevinçle kalýn
Sayýn Meslek Mensubu,
Çalýţanýn ücreti asgari ücret olarak belirtmiţsiniz, 7256 kapsamýnda bir çalýţan ise SGK primi ödemezsiniz ancak stopaj ödenir.
Burada dikkat etmeniz gereken husus teţvik sona erince iţçinin teţvikten faydalandýđý sure kadar iţ verme zorunluluđu hali açýsýndan iţvereninizi uyarmanýzda fayda var .
Ýyi çalýţmalar.
Sađlýkla ve sevinçle kalýn
Sayýn Meslek mensubu
Çalýţanýn dođum izni bittikten sonra iţe baţlamasý halinde her hangi bir kuruma bildirime gerek bulunmamakta verdiđiniz örneđe göre 18.03.2021 tarihi itibariyle SGK primi ve ücret ödeme yükümlülüđünüz baţlamaktadýr..
Sorunuzda yarým gun çalýţarak iţe baţladý derken kýsmý sureli bir çalýţmayla mý devam edecek. Eđer boylese kaçýncý çocuk dođumu gerçekleţtirdiđi önemli. Ýţ kurumuna dođum nedeniyle kýsmi sureli çalýţacađýný bildirerek diđer koţullarda oluţmuţ ise bundan dolayý yardým alabilir. suresi çocuk sayýsýna göre belirlenir.
sizlere Ýyi çalýţmalar, bebeđe masal tadýnda bir hayat dilerim.
Belirttiđiniz teţvikler 6111,7103 ve 7256 kanun numaralý teţviklerdir.
Bunlarýn içinden en avantajlý diye adlandýrabilecegimiz teţvik (ücretlerin asgarî ücret seviyesinde dolaţtýđýný varsayarsak) 7103 sayýlý teţvikdir. 7103 sayýlý teţvik,tesvik süresi kadar(süre kadin,erkek,25 yaţ alti/üstü erkek vb deđiţiklik gösterir) çalýţanýnýzýn uygun olmasý durumunda asgarî ücrete kadar olan primlerini öder ve stopajtan indirim yapabilirsiniz.
6111 sayýlý teţvik ise sadece SGK iţveren payýný öder. Bu teţvik yüksek ücretli çalýţanlarda avantajlýdýr.(süre bu teţvikte de kiţinin özelliklerine kadýn,erkek, kaç yaţýnda olduđu vb deđiţiklik gösterebilir)
7256 sayýlý teţvik ise 1 Aralýk tarihinden sonra iţe aldýđýnýz veya 2019 Ocak ile 2020 Nisan aylarý arasýnda sizde çalýţmasý bulunup iţten ayrýlýp sonrasýnda geri gelen çalýţanlar için geçerlidir ve günlük 53,67 TL avantaj sađlanmalýdýr. Ama unutulmamalýdýr ki bu teţvik iţten çýkýţ yasaklarýný süresince kullanýlabilir ve en az kullanýlan süre kadar,çalýţan bu teţvik bittikten sonra da çalýţtýrýlmak zorundadýr.
Öncelikle yükümlülük dođmamýţ iken engeli istihdamý vicdanlarda takdir toplar. Mevzuat anlamýnda da teţvik açýsýndan özendirici düzenleme vardýr. Dolayýsýyla Ýţ kur kayýtlý 2. engellide 4857 teţvikinden faydalandýrýlýr.
iyi çalýţmalar dilerim.
Ţubat ayýnýn 28 gun olmasý KCO ve NUD uygulamalarý ve SGK aylýk bildirgeleri açýsýndan farklýlýklar yaratmaktadýr.
Sosyal güvenlik kurumu genelgeleri ve uygulamalarý genel kural olarak her ayýn 30(otuz) gün çektiđini düţünerek iţlemlerini yürütür ancak ay içerisinde eksik gün olmasý durumunda ayýn fiili olarak kaç gün çektiđi dikkate alýnýr.
Dolayýsýyla 2021 yýlý ţubat ayý ‘’28’’gün çekmesi nedeniyle eksik gün bildiriminde bulunacak isek buna göre SGK’ ya aylýk bildirgelerinin düzenlenmesi gerekmektedir.
Bir baţka husus ise Türkiye Ýţ Kurumu(ÝŢKUR) Ţubat ayý için Kýsa Çalýţma Ödeneđini 30 gün üzerinden hesaplayarak verecektir, Ţubat ayý kýsa çalýţma ödeneđi açýsýndan 30 gün ancak SGK prim gün tahakkuklarý açýsýndan 28 gün gibi deđerlendirilmektedir.
Nakdi Ücret Desteđi için ise ţuan da her hangi bir deđiţiklik yapýlmamýţ olup ‘’28’’ gün üzerinden baţvuru ve ödeme yapýlabilmektedir.
Kýsa Çalýţma Ödeneđi alanlara iliksin örnek gün sayýlarý aţađýdaki gibidir.
Ýţ Kurumunun Ţubat ayý için iţçiye 2 gun fazla ödeme yapmasý yersiz ödeme olarak deđerlendirilmeyecektir. olmayacaktýr. Fiili olarak ý çalýţýlan ve çalýţýlmýţ gibi sayýlan haller dikkate alýnarak sigortalý gun sayýsýnýn gösterilmesine dikkat edilmesi gerekmektedir. Aţađýda belirtilen daha cok kullanýlan günlere iliţkin SGK gun sayýsý belirtilmiţtir. Matematik mantýđý açýsýndan ay içerisinde çalýţýlan her 7,5 saate 1 gun ve her 45 saatlik çalýţmamada bir hafta tatili yansýmasý yapýlarak kusuratlý halde de SGK gun sayýsýný artýrarak hesaplama yapýlmalýdýr.
Sayýn Meslek Meslek mensubu,
Ýţçinin ve Ýţyerinin 27103 teţvik koţullarý (ortalama vs) var ise teţvik suresi uzatýlmýţ olmasý nedeniyle faydalanmaya devam edebilir.
Sayýn Meslek mensubu,,
27103 Nolu olarak bilinen teţvikten faydalanmak için 2 yönü ile koţullarýn olmasý gerekmekte
1. Ýţveren açýsýndan gerekli koţullar.
2.Sigortalý Yönünden
Sizin sorunuz sigortalý açýsýndan taţýmasý gereken koţullar açýsýndan sorun yaţanmaktadýr.
Sigortalý yönünden;
Bahsettiđiniz olayda iţçinin bir baţka iţyerinde primi yatmasa da bordrosunda yer aldýđý dolayýsýyla iţsiz olmadýđý ţeklinde deđerlendirileceđinden sigortalýnýn koţullarý uygun görülmemektedir.
Sayýn Meslek Mensubu,
Sorunuzda hissedar olduđu ţirketin nevi (Aţ., Ltdi) açýk olarak belirtilmemiţtir. Ayrýca ara verme (1 gun bile olsa )önem arz etmektedir.
Bildiđiniz üzere, Sosyal güvenlik reformundan sonra 1 Ekim 2008 tarihi itibariyle ţirket ortaklarý kendi ţirketlerine ait iţyerinde SSK(4 a) kapsamýnda sigortalý olarak gösterilmemektedir.
Yasal dayanak: de 5510 sayýlý Kanunun 53 üncü maddesinde yer alan “4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (b) bendi kapsamýnda sayýlanlar, kendilerine ait veya ortak olduklarý iţyerlerinden dolayý, 4 üncü maddenin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalý bildirilemezler.” ţeklindeki hükümdü. Kanunun bu hükmü içerisinde açýkça ţirket sahibi ibaresi geçmiyor olsa da ţahýs iţyerlerinde kiţinin kendisi ile hizmet akdi kuramayacađýndan, ţirketler ise sahibinden veya ortaklarýndan bađýmsýz olarak ayrý bir tüzel kiţilik olduđundan söz konusu yasak ţirket (özellikle de limited ţirket) sahiplerini / ortaklarýný ilgilendiriyor ve Kanunun 4 üncü maddesi geređi de zaten limited ţirket ortaklarý 4/b (Bađ-Kur) kapsamýnda zorunlu sigortalý sayýlýyorlar.
Ancak SGK 2019/09 nolu genelgesi bu konuda ciddi uygulama deđiţikliđine gitmiţtir.
Cok hassas bir konu olup so yýllarda bu konuda ciddi hatalara düţülmektedir. Kendi ţirketinde 4 a lý gösterilip emeklilik aţamasýnda kurum bunu fark ederek 4 b ye dönüţtürmekte ve mađduriyetler yaratmaktadýr.
Olayýnýz yakýn ornek olduđunu düţündüđüm ilgi genelgedeki örnekler aţađýda belirtildiđi ţekildedir.
Örnek-3- 01.05.2007 tarihinde bir limited ţirket bünyesinde hizmet akdi ile sigortalý olarak çalýţan bir kiţi, 01.03.2008 tarihinde çalýţtýđý ţirkete ortak olmuţ ve fakat sigortalý bildirimleri de devam ettirilmiţtir. 01.10.2008 tarihinde, 5510 sayýlý Kanunun 53/2. madde hükmü (ortađý olduđu ţirketten md. 4/1/a’lý bildirilme yasađý) yürürlüđe girmiţ olsa da bu kiţinin md. 4/1/a bendi (hizmet akdiyle çalýţan iţçiler) kapsamýndaki sigortasý kesintiye uđramaksýzýn devam ettiđi sürece kiţi ţirket ortađý statüsü sebebi ile md. 4/1/b bendi (bađýmsýz çalýţanlar) kapsamýna alýnmayacaktýr.
Örnek-4- 01.05.2007 tarihinde bir limited ţirket bünyesinde hizmet akdi ile sigortalý olarak çalýţan bir kiţi, 01.03.2008 tarihinde çalýţtýđý ţirkete ortak olmuţ ve sigortalý bildirimleri de devam ettirilmiţtir. 01.10.2008 tarihinde, 5510 sayýlý Kanunun 53/2. madde hükmü (ortađý olduđu ţirketten md. 4/1/a’lý bildirilme yasađý) yürürlüđe girmiţ olsa da bu kiţinin md. 4/1/a bendi (hizmet akdiyle çalýţan iţçiler) kapsamýndaki statüsü kesintiye uđramadan 31.12.2015 tarihine kadar devam etmiţ ve fakat bu tarihte hizmet akdine tabi çalýţmasý son bulmuţtur. Bu kiţinin 01.01.2016 tarihi itibari ile ve ţirket ortađý sýfatý ile bu kez md. 4/1/b bendi (bađýmsýz çalýţanlar) kapsamýnda sigortalý tescili yapýlacaktýr.
Örnek-5- 01.01.2014 tarihinde bir limited ţirket bünyesinde, Kanunun md. 4/1/a bendi (hizmet akdiyle çalýţan iţçiler) kapsamýnda hizmet akdi ile çalýţan bir kiţi, 01.01.2016 tarihinde çalýţtýđý ţirkete ortak olursa, bu kiţinin md. 4/1/a bendi (hizmet akdiyle çalýţan iţçiler) kapsamýndaki sigortalýlýđý 31.12.2015 tarihinde son bulacak ve 01.01.2016 tarihinden itibaren ţirket ortađý sýfatý ile md. 4/1/b bendi (bađýmsýz çalýţanlar) kapsamýnda sigortalý olacaktýr.
Konunun önemi ve hassasiyeti nedeniyle daha sonra telafisi cok sýkýntý yaratacađýndan siz 4/A lý diye hesap yapmanýz sýkýntý yarata bilir. Bu bađlamda SGK sisteminden de boţluk ve tarihlerin netliđi konusunda hataya düţmeme adýna SGK na baţvurmanýzda fayda olduđunu belirtmek isterim.
Sayýn Meslek mensubu
7252 teţvikinizi sonlandýrýp NUD dönebilirsiniz. Ancak NUD faydalandýrmak istediđiniz ayda iţçinin çalýţmasý var ise cari ayla ilgili 7252 den faydalanamazsýnýz.
sađlýkla ve sevinçle kalýn
Kýsa Çalýţma ödeneđi düzenlemeleri iţin en az 1/3 düţmesi gerekliliđini belirtmiţtir. Ancak uygulamada 1/3 iţin azalmasý iţçilerin toplamý mý yoksa iţçi bazlýmý olduđu yönünde gri alan var. Uygulama iţçi bazlý yürümektedir. Dolayýsýyla 1 iţçi için baţvurunuzu yapa bilirsiniz izahat olacakta iţinizin önemli ölçüde (1/3) düţtüđünü 1 iţçi dýţýndakilerin koţullarýnýn uymadýđýný belirte bilirsiniz.
Sađlýkla kalýn
Sayýn Meslek Mensubu
1. Sorunuza cevap olarak
Belirtmiţ olduđunuz iţyeri için sanýrým daha önce KCO baţvurusunda bulunulmadý. Çalýţanlarýn NUD faydalandýklarýný anlýyorum. Bu iţyeri için KCO baţvurabilirsiniz. E devlet üzerinden baţvuru yapýlacak kýsaca nede KCO kullanmak istediđinizi açýklayarak ( iţ hacminin düţtüđünü gösterir belge ) veya yönetim kurlu kararý ile yeni baţvuru butonundan yol alarak baţvuru yapa bilirsiniz. Dikkat etmeniz gereken bir husus bu iţyeri için daha önce KCO baţvurusu yapýlmadýđýndan ilk 7 gun yarým ücret ve SGK utmamanýz gerekmektedir. Bir Baţka hususta kiţilerin son 3 yýlda 450 gun primleri ve bu surede iţsizlik sigortasýndan yararlanýp yararlanmadýklarý da dikkate alýnmalýdýr.
Soru 2- Baţka mükellefimizde Ayda 25 gün KÇÖ den faydalanan 27103 teţvikli perosnelin 31.12.2020 itibariyle 27103 teţviki bitti. Personeli pamdemi sürecinden dolayý iţten çýkartamýyoruz, haklarýný kaybetmemesi için istifada edemiyor. 25 günlük KÇÖ sünü 30 gün olarak bildirebilir miyiz. Bildirebilirsek kaç ay
Cevap : KCO daha önceki sureyi artan günden baţvuru mümkün ancak bu durum yeni baţvuru olarak deđerlendirilir. Dolayýsýyla ilk 7 gun SGK sorunu ile karţýlaţa bilirsiniz . Bildirebilirsek kaç ay Güncel durum Ţubat sonunda bitmekte uzatmanýn olup olamayacađý konusunda bir ţey söylemem mümkün deđil.
Sađlýkla ve Sevinçle kalmanýz dilegiyle.
Sayýn meslek mensubu
Ayný iţyeri için daha önce KCO baţvurmuţ olmanýz nedeniyle yeni eklediđiniz kiţiler için ilk 7 günüde kurum ödeyecektir. Dolayýsýyla 22,5 /45 (15 gun KCO alacak ţekilde ) baţvurun yaptýđýnýz anlaţýlmaktadýr.
Bu bađlamda ilk 7 gün olmayacak 15 gun KCO ödenecektir. Aralýk ayý 31 gun çektiđinden önünüzde 2 seçenek var 16 günluk eksik gun kadu için
1. seçenek 16 gun ücretini ödeyip sgk yapýlacak bu durumda eksik günü 18 koduyla 15 gun olarak göstere bilirsiniz .
2. Seçenek fiili çalýţmasý 15 gun ise eksik gun kodunu 27 gösterip (15 gunu KCO " 1 günü diđer Ücretsiz izin veya puantaj Kaydý olacak iţçi imzalý belge alýnmalý ) bildirgeler hazýrlanmalýdýr.
Sađlýkla ve sevinçle kalmanýz dileđiyle
Bildiđiniz üzere Yeni tip korona virüs (Kovid19) nedeniyle 30 Hazirana kadar Kýsa Çalýţma Ödeneđine baţvurmayan iţ yerlerimiz, 31 Aralýk 2020 tarihine kadar ÝŢKUR'a baţvurmalarý durumunda 1 Aralýk 2020 tarihinden sonraki dönem için 3 ay süreye kadar Kýsa Çalýţma Ödeneđinden yararlanabilecek
Olayýnýza iliţkin olarak baţvuru tarihini 31.12.2020 yi aţmamasýna dikkat edelim. Ekleyeceđiniz kiţilerin KCO baţlama tarihini 2021 Ocak ayýnýn 3 û yaparsak 2021 Ocak ayý KCO Ţubat ayýnýn 5 gibi ödeneceđinden Ocak ayýna iliţkin SGK aylýk bildirimleri yapýlmamýţ olmasý durumunda KCO den faydalanamaz.
Dilerseniz baţvuru yeni kiţi ekleyin Ocak ayýnda KCO baţlama tarihini belirtin SGK-Muhtasar yetiţtire bilirsen olabilir. Ama bu durum size ciddi stres yaţatabilir.
Bildiđiniz üzere iţten Çýkýţ Yasaklarý devam etmektedir. Ancak iţçinin iţini geređi gibi yapmamasý disiplinsiz davranmasý halinde uyarýda bulunulmalý ve tekrarý halinde tazminatsýz iţ akdinin feshi mümkündür.
Bir baţka anlatýmla 4857 Sayýlý Ýţ Kanunun 25 II Maddesinde belirtilen davranýţlarýn varlýđýnda 29 kodu ile çýkýţ mümkündür
Bu Olayýn 3 Boyutu var siz sadece Ücret bordosunu surmuţsunuz ama
5510 Sayýlý yasa açýsýndan
510 sayýlý Kanunun 102 nci maddesinin birinci fýkrasýnýn (e) bendinin 5 numaralý alt bendine göre;
Ýţverenler tarafýndan ibraz edilen aylýk ücret tediye bordrosunda;
- Ýţyerinin sicil numarasý
- Bordronun iliţkin olduđu ay
- Sigortalýnýn adý, soyadý
- Sigortalýnýn sosyal güvenlik sicil numarasý
- Ücret ödenen gün sayýsý
- Sigortalýnýn ücreti
- Ödenen ücret tutarý
- Ücretin alýndýđýna dair sigortalýnýn imzasýnýn bulunmasý zorunludur.
Ancak Ücret ödemelerinin makbuz mukabilinde veya banka kanalýyla yapýlmasý durumunda, imza eksikliđi ücret tediye bordrosunu geçersiz kýlmaz.
Yukarda belirtilen unsurlardan herhangi birini ihtiva etmeyen (imza ţartý yönünden makbuz mukabilinde veya banka kanalýyla yapýlan ödemeler hariç) ücret tediye bordrolarý geçerli sayýlmaz ve her bir geçersiz ücret tediye bordrosu için aylýk asgari ücretin yarýsý tutarýnda, idari para cezasý uygulanýr.
2_ 4857 Sayýlý Ýţ Kanunu açýsýndan ise
‘’Madde 37 - Ýţveren iţyerinde veya bankaya yaptýđý ödemelerde iţçiye ücret hesabýný gösterir imzalý veya iţyerinin özel iţaretini taţýyan bir pusula vermek zorundadýr.
Bu pusulada ödemenin günü ve iliţkin olduđu dönem ile fazla çalýţma, hafta tatili, bayram ve genel tatil ücretleri gibi asýl ücrete yapýlan her çeţit eklemeler tutarýnýn ve vergi, sigorta primi, avans mahsubu, nafaka ve icra gibi her çeţit kesintilerin ayrý ayrý gösterilmesi gerekir’’ hukmu mevcuttur.
Anýlan düzenlemelerden de anlaţýldýđý uzere Fazla Mesai. Hafta tatili Çalýţmasý ve Genel tatil çalýţmasý var ise UHP bunlara iliţkin ayrýntýlara yer verilmelidir. Ancak uygulamada maktu ücretlilerin HT. GT gibi güleri kural olarak çalýţýlmýţ sayýlan hallerdendir. Ayrýca gösterilmeye bilir artý çalýţmalar var ise gösterilmelidir.
Belirtilen yasal düzenlemeler dikkate alýndýđýnda Bordrolarda Hafta Tatili Resmi Tatil Mesai gibi ücretleri ayrý ayrý göstermemiz gerekiyormu ? Ţuana kadar göstermedik ise herhangi bir sorun anýnda neler ile karţýlaţabiliriz ? sorularýnýza cevap olarak Ucret bodrosunda ayrýca yer vermemiţ olmanýz sorun teţkil etmez. Ancak Ucret Hesap pusulasýnda Hafta tatili veya Genel tatil çalýţmasý yapýlmýţ ise yer vermeliydiniz. Ýspat anlamýnda da gerekliliđi vardýr. Ancak bu yönde artý bir ödeme yok ise sorun teţkil etmez.
Birde Özlük dosyasýndaki matbu formlarý doldurmamýz açýsýndan bir sýkýntýlý durum olmasý söz konusumu? Matbu olmasý bir sýkýntý yaratmaz ancak dosya içerisinde ayný olaya iliţkin bir çok belge var örnek Ýţ sözleţmeleri açýsýndan Belirli sureli belirsiz sureli Kýsmý vs uygun olaný düzenlemek ve iţin özelliđine uygun sözleţme türleri yapmanýz ileride yaţanacak sorunlarý azaltýr.
3. Vergi Usul Kanunu
Ücret bordolarý gider belgesi niteliđinde olduđundan bu yöndeki bilgilerin sizde mevcut olduđu
Yönünde deđerlendirmeler yapýlmýţtýr.
Öncelikle hassas deđerlendirmeleriniz örnek alýnacak bir davranýţtýr. Ancak Kanunlarýn tanýmýţ olduđu haklarý kullanmak her vatandaţýn hakkýdýr. Sizin durumunuzda yasanýn tanýmýţ olduđu bir hakký kullanmadýr.
Ţöyle ki 5510 sayýlý Sosyal Sigortalar ve Genel Sađlýk Sigortasý Kanunun 41. maddesine eklenen (i) bendi ile 25/2/2011 tarihinden sonraki sürelere iliţkin olmak üzere, 4857 sayýlý Kanuna göre kýsmi süreli iţ sözleţmesi ile çalýţan sigortalýlarýn kýsmi süreli çalýţtýklarý aylara ait eksik kalan sürelerini borçlanmalarýna imkan sađlanmýţtýr. Bu bent uyarýnca yapýlacak borçlanmalar Kanunun 4. maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalýlýk süresi olarak deđerlendirilecektir.
4857 Sayýlý Kanun’un 13. maddesinde kýsmi iţ sözleţmesi; aylýk 20 gunu aţmamak ve aylýk prim ve hizmet belgesi ile bildirilen eksik gün nedeni (06) (Kýsmi istihdam) olan sigortalýlar ay içinde zorunlu sigortalýlýk dýţýndaki sürelerini borçlanabileceklerdir.
Genel uygulama Raporlu olunan durumda iţ akdinin feshinin olamayacađý yönündedir. bu mutlak bir kural deđildir. Ýţ kanununda bu yönde açýk hüküm bulunmamaktadýr. Yargýtay kararlarý bu dođrultudadýr. SGK açýsýndan iţçinin geçici iţ göremezlik almasý için iţverenin raporu onaylamasý iţlemi de bu duruma engeldir. Önerim Rapor bitimini beklemektir. Ancak iţçinin raporu bitince yeni bir rapor alma durumumda olabilir bu bađlamda iţçiye iţin ona ermesi gerekçesiyle rapor bitiminde iţ akdinin sona erdirileceđinin bildirilmesi mümkündür
Ýkinci sorunuza inţaatta asgari iţçilik uygulamasýnda dikkate alýndýđýnda ve beyanýnýzda X mücahitlik bütün giderleri kaydedecek olmanýz nedeniyle X mücahitlik ola bilir diđeri ile bir nevi anahtar teslimi sözleţme yapýlarak iţçilik vs X üzerinde olduđu açýklana bilir.
Sorunuza Kýsa Çalýţma ve Nakdi Ücret Desteđi olarak ikiye ayýrmalýyýz;
1-) Kýsa Çalýţma Ödeneđi verilen donem için
a) Yýllýk Ücretli Ýzin açýsýndan
4857 Sayýlý Ýţ Kanununda açýk hüküm olarak Kýsa Çalýţma döneminde geçen surelerin yýllýk ücretli iznin hesabýnda dikkate alýnacađý belirtilmiţtir.
b) Kýdem Tazminatý açýsýndan ise 4857 de açýk bir hüküm bulunmamakta ancak bu konudaki boţlugu Yargýtay deđerlendirmiţ olup Kýsa Çalýţma Ödeneđi verilen donemin kýdem suresinin hesabýnda dikkate alýnacađýný belirtmiţtir. dolayýsýyla ihbar ve kýdem tazminatlarýnýn hesabýnda dikkate alýnmalýdýr.
2-) Nakdi Ücret Desteđi Ödenen Donem Açýsýndan
4857 Sayýlý yasa ve ligi yönetmeliklerinde NNUD ne iliţkin bir düzenleme bulunmamaktadýr. Konunun yeni bir durum olmasý açýsýndan Yüksek yargý kararlarýmda henüz oluţmamýţtýr.
Uygulayýcýlarý tereddütte düţüren bir durum Var ki o da diger ucretsiz izinler kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmama halidir. özellikle uzun sureli ücretsiz izinler kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmamasý konusunda Yargýtay kararlarý mevcuttur. Ancak Pandemi nedeniyle uygulamaya giren (farklý eksik gun kodlarýyla) bu durum diđer ücretsiz izinlerle ayný tutulmamasý gerektiđini düţünüyorum .
Konuyla ilgili ţahsi görüţüm NUD hali KCO nin farlý bir alt versiyonu gibi görmek gerektiđi buradaki iţçinin iţe gelememe halinin çalýţandan kaynaklanmadýđýný daha az bir tutar dada olsa iţçinin ücret kaybýnýn önlenmeye çalýţýldýđý bu bađlamda diđer ücretsiz izinleriyle ayný kapsamda deđerlendirilemeyeceđi ve yýllýk ücretli izin ve kýdem tazminatýnýn hesabýnda dikkate alýnmasý gerekti ţeklinde deđerlendirme yapmak gerektiđini düţünmekteyim.
Teţvik iptal olmaz ancak aţađýda belirtilen dilekçe örneđi ile yol amanýzda fayda var.
Dilekçe Örneđi için Týklayýnýz...
Ýyi çalýţmalar dilerim.
Ýţverenin iţçiye ikramiye vermesinde engel bir durum yok ancak belirtilen ödeme SSK primi ve GV tabi olduđundan ilgili donemde geçtiđinden yapýlacak iţlem
1. Yol; 8. ay için ek bildirge vemeniz
2. Yol; Arabulucuya giderek kýdem tazminatý ödemesine karar verilerek kýdem tazminatý tavaný açmayan bir tutar ise sadece DV ile durum düzeltile bilinir.
Sayýn meslek mensubu
Taţýma yaptýđýnýz ilk dosyanýza dönüp raporu oradan onaylamanýz gerekmektedir. Dosyayý kapatmýţ olsanýz bile 1 aylýk süre zarfýnda bu tarz iţlemleri yapabilirsiniz. Çok spesifik bir konu olduđu için bađlý bulunduđunuz SGK'dan giriţ için yardým isteyebilirsiniz.
Ýki ţirket arasýnda illiyet bađý var ise iţçinin görev tanýmýna ikinci ţirketteki yapmýţ olduđu iţler yazýlarak ek bir odeme ve maliyet yaratmadan iţlem yapýla bilinir.
iki ţirket arasýnda illiyet bađý yok ise
Anlatýmýnýzdan ikinci ţirkette vekalet akdiyle çalýţtýđýndan bahsetmiţsiniz Bu konu Hizmet Akdi Olmadýđýndan 4857 Sayýlý Ýţ Kanunu kapsamýnda olmadýđýndan konuyla ilgili Borçlar kanunu ve yüksek yargý kararlarýna bakmak gerekmektedir.
6098 sayýlý Türk Borçlar Kanunu’nun 547’nci maddesinin birinci fýkrasýnda ticari temsilci, iţletme sahibinin, ticari iţletmeyi yönetmek ve iţletmeye iliţkin iţlemlerde ticaret unvaný altýnda, ticari temsil yetkisi ile kendisini temsil etmek üzere, açýkça ya da örtülü olarak yetki verdiđi kiţi olarak tanýmlamýţtýr.
Ayný Kanunun 554’üncü maddesinde ise, ticari temsilci ile temsil ettiđi kiţi arasýnda hizmet, ortaklýk veya vekâlet sözleţmelerinin olabileceđi ancak bunun sýnýrlý olmadýđý, taraflar arasýnda baţkaca hukuki iliţkilerin de bulunabileceđi dolayýsýyla ticari temsilci ile iţletme sahibi arasýnda iţ iliţkisi kurulabileceđi belirtilmiţtir.
Söz konusu düzenlemelere bakýldýđýnda kiţinin ţirkette pay sahibi olmasý tek baţýna kiţi organ sayýlmasýný gerektirmez. Kiţinin ţirketi temsil etmemesi, ţirket adýna alýnan kararlarda etki sahibi olmamasý, ortaklýk payýnýn sembolik olmasý veya kazanç payý dýţýnda bir ücretlendirme yapýlmamasý durumunda iţ sözleţmesi ile çalýţtýđý kabul edilebilir.” Yargýtay Hukuk Genel Kurulu, E:2017/3176, K:2018/1470, T:18.10.2018
Bu durumda iki önerim olacaktýr.
1 Kiţinin 2. ţirkete danýţman vs ad altýnda Serbest M.Makbuzu veya fatura kesme yolu
2. Kýsmý sureli Ýţ sözleţmesi düzenlenerek SGK kapsamýnda çalýţmasý aksi durum yukarýda belertilen yargý kararý dikkate alýndýđýnda yapýlacak bir tespit sonucu sigortasýz çalýţtýrma sonuçlarýyla karţýlaţýla bilinir.
Nakdi ücret desteđinden yararlanabilmek için;
− 17/4/2020 tarihi itibarýyla iţ sözleţmesinin bulunduđu iţveren tarafýndan 4857 sayýlý Kanun’un geçici 10’uncu maddesi uyarýnca ücretsiz izne ayrýlmak,
− Kýsa çalýţma ödeneđinden yararlanmamak,
− Herhangi bir sosyal güvenlik kuruluţundan yaţlýlýk aylýđý almamak,
− SGK’ya 01, 04, 05, 06, 12, 14, 20, 29, 32, 35, 39, 52, 53, 54 veya 55 no.lu belge türlerinden bildirilmiţ olmak,
− Veya 15/3/2020 tarihinden sonra 4447 sayýlý Kanunun 51’inci maddesi kapsamýnda iţ sözleţmesi feshedilen ve yine ayný Kanunun diđer hükümlerine göre iţsizlik ödeneđinden yararlanamamak,
Ţartlarýnýn oluţmasý gerekmektedir.
12 NOLU BELGE: GEÇÝCÝ 20. MADDEYE TABÝ OLANLAR (SANDIK, ODA, BORSA VE BÝRLÝK OLARAK TANIMLANMIŢ OLANLAR TARAFINDAN SEÇÝLEBÝLÝR) Dolayýsýyla Banka Sandýđý 12 Nolu belge turu ile bildirilmiţ ise Nakdi Ücret Desteđinden Diđer koţullarda var ise Örnek emekli deđil ise FAYDALANAMASI gerektiđi yönünde görüţümdür.
4447 sayýlý Kanun ile “Kýsa Çalýţma ve Kýsa Çalýţma Ödeneđi Hakkýnda Yönetmelik” hükümleri ile Kýsa Çalýţma Talep Formunda yer alan Genel Açýklamalar dikkate alýndýđýnda KCO merkezine ÝŢYERÝNÝ almýţtýr Ýţ Teftiţ Kuturluda uygunluk onaylarýný iţyeri bazlý vermektedir. Sizin olayýnýzda farklý SGK numaralarýna sahip 2 iţyerinden bahsederek Kýsa çalýţma uygulamasý hiç olmayan (Merkez adresiniz) e nakil iţlemi yapmýţsýnýz dolayýsýyla Müfettiţlikçe merkez adresiniz için KCO uygunluk hali verilmemiţtir.
Ýţ Kurumuna yapmýţ olduđunuz baţvuruda Genel Açýklamalar da
Uygunluk tespiti tamamlandýktan sonra, kýsa çalýţma uygulanacak iţçi listesinin deđiţtirilmesine ve/veya iţyerinde uygulanan kýsa çalýţma süresinin arttýrýlmasýna yönelik taleplerimin, yeni baţvuru olarak deđerlendirileceđini ….. açýk bir ţekilde yer vermiţtir. Yazýnýzda belirtilmemiţ bir ihtimal merkez adresiniz ile ţube adresiniz belkide farklý iţkur merkezi alanýnda bile olabilir. Ýţyerinin nakli olsydý deđerlendirme farklý ola bilir. Olayýnýzda iţçinin nakli soz konusu olup KCO baţvuru adresinizin açýk olmasý huţularý birlikte deđerlendirildiđinde
Merkez adresinizin KCO uygulama alaný dýţýnda olmasý ve Ýţ kanunu anlamýnda her ne kadar ayný iţveren olsa da farklý bir iţyeri olarak deđerlendirildiđinden merkez adres iţyeri de KCO verilmeyeceđini düţünmekteyim. Takdir edersiniz ki yaţanan olaylarýn bu kapsamda daha once yaţanmamýţ olmasý nedeniyle oluţmuţ ve istikrar kazanan kurum görüţlerimde bunmamaktadýr. Dilerseniz Ýţ kurumu aracýlýđý ile olayýnýzý anlatarak görüţ talep etmenizin faydalý olacađýný düţünüyorum.
10 Ekimde önceki iţyerinizden ayrýlýp yeni iţyerinizde sigortalýnýz hemen baţlayacađýndan ve de son bir yýlda 90 günlük sigortanýz olduđu anlaţýldýđýndan bir baţka anlatýla rapor aldýđýnýz tarihte aktif sigortalý olmanýz ve son bir yýlda 90 gun sigortanýzýn olmasý nedeniyle rapor parasý alma hakkýnýz olacaktýr.
Yapýlacak iţlem 15 gün olmasý gerekirken 30 gün NÜD(nakdi ücret desteđi) arada ki farkýn ÝŢKUR'a ödenmesi yapýlarak makbuzunun saklanmasý yeterlidir. Bu iţlemi yapabilmeniz için ÝŢKUR ile iletiţime geçmeniz gerekir.
Kanundaki düzenleme ücret ödeme koţuluna bađlýdýr. Eţine yapmýţ olduđu bu görevden dolayý ücret ödenmiyor ise SGK gerekmemektedir.
-Ýţçinin ödenmeyen ve kullandýrýlmayan haklarýný gerekçe göstererek iţverenlikten mađduriyetinin giderilmesini talep edebilir.
-Haklý gerekçeyle iţ akdini son erdirmesi nedeniyle Kýdem tazminatýný talep edebilir.
-Ýţverenin mađduriyetini gidermemesi durumunda arabulucuya baţ vurarak taleplerini yineler
-Arabulucuda anlaţma sađlanmaz ise konuyu yargýya taţýmasý gerekmektedir.
Evet, Aksi durumda çalýţan iţverenin kotu niyetli olduđunu ileri sürerek ekonomik kayýplarýnýn telafisini isteye bilir.
Ýţveren tek taraflý olarak NÜD' e çýkartabilir. Diđer ücretsiz izin(21) ise mutlaka iţçinin ücretsiz izin durumunu onaylamasý gerekmektedir. Ýţveren tek taraflý olarak 21 kodlu diđer ücretsiz izine çýkartamaz.
KÇÖ' de ayný görevi yapan personeliniz yoksa ÝŢKUR'u bilgilendirerek yeni personel alýmý yapabilirsiniz. Ancak ayný görevde KÇÖ' de çalýţanýnýz varsa önceliđi o personele verip, iţe baţlatmanýz gerekir.
Güncel duruma göre KÇÖ' nün 31 Ekimde biteceđini hatýrlatmak isteriz ancak Cumhurbaţkanlýđýnýn 31/12/2020 tarihine kadar uzatma yetkisi bulunmakta. Bu durumu hatýrlatarak KÇÖ sonlandýrmadýysanýz (dilekçe vb ÝŢKUR'a bildirmediyseniz) ilk baţvurunuzda ki kiţiler ve saatlerle bađlý kalmak koţulu ile tekrar KÇÖ' den faydalanabilirsiniz. Faydalanabilmek için ÝŢKUR danýţmanýnýza 'Oran Excel Tablosunu' atmanýz gerekmektedir.
Sayýn Meslek Mensubu son 3 haftaya kadar doktor raporu ile çalýţabilir. 5 haftalýk süreyi dođum sonrasý 8 haftalýk süreye eklenmesi gerekir.
Baţka bir ( Sosyal Güvenlik Merkezi ) il sýnýrlarýnda faaliyet gösteren iţyerimiz olmasý ve bu adreste iţçi çalýţtýrmamýz söz konusu olduđundan merkez iţyeri bordosundan deđil ilgili adresteki ( Ýstanbul ) iţyeri için sgk dosyasý açýlarak buradan göstermeniz gerekmektedir. Tescil iţleminde Kartal Vergi Dairesinin yokla Tutanađý yeterli olur irtibat ofisi- temsilcilik gibi tescili yaptýra bilirsiniz. Sgk ticaret odasýnda ţube tescili yaptýrmamýzý talep edeceđini sanmýyorum.
Soz konusu çalýţma biçimi iţin niteliđimde dikkate alýndýđýnda MEVSÝMLÝK çalýţmayý içermektedir. Ýţçilerle Belirsiz sureli Mevsimlik iţ Sözleţmesi kurulmasý gerekmekte ve 19 koduyla aský iţlemi yapýlmalýdýr. Anlatýmýnýzdan iţçilerin ilk iţe giriţ iţlemi 17 Nisandan sonrayý içerdiđi anlaţýldýđýndan NUD faydalanmazlar. 21 kod ile ucretsiz izin seçeneđinegi için ise iţçilerin ourlarý gerekmektedir. Onerilen hal mevsimlik iţ sozleţmesi ve aský halidir.
Ýlgi yazýnýzda birden fazla soru olup konularla ilgili görüţlerim
TARIM ÝŢ KAPSAMI
4857 Sayýlý Ýţ Kanununun 4 ve 111.Maddeleri indeki düzenlemeler konuya açýklýk getirmektedir.
‘’Tarým ve orman iţlerinden sayýlacak iţlerin esaslarý ţunlardýr:
a) Her çeţit meyveli ve meyvesiz bitkiler; çay, pamuk, tütün, elyaflý bitkiler; turunçgiller; pirinç, baklagiller; ađaç, ađaççýk, omca, tohum, fide, fidan; sebze ve tarla ürünleri; yem ve süt bitkilerinin yetiţtirilmesi, üretimi, ýslahý, araţtýrýlmasý, bunlarla ilgili her türlü toprak iţleri, ekim, dikim, aţý, budama, sulama, gübreleme, hasat, harman, devţirme, temizleme, hazýrlama ve ayýrma iţleri, hastalýk ve zararlýlarla mücadele, toprak ýslahý, çayýr, mera, toprak ve su korunmasý.
b) Ormanlarýn korunmasý, planlanmasý (amenajman), yetiţtirilmesi, iţletilmesi, sýnýrlandýrýlmasý çalýţmalarý, bunlara ait alt yapý çalýţmalarý ile tohum toplama, fidanlýk, ađaçlandýrma, erozyon kontrolü, etüt proje ve rehabilitasyonu, ormancýlýk araţtýrma ile milli park, orman içi dinlenme yerleri ve kent ormanlarýnýn kurulmasý, bakým ve geliţtirilmesi.
c) Her türlü iţ ve gelir hayvanlarýnýn (arý, ipek böceđi ve benzerleri dahil) yetiţtirilmesi, üretimi, ýslahý ve bunlarla ilgili bakým, güdüm, terbiye, kýrkým, sađým ve ürünlerinin elde edilmesi, toplanmasý, saklanmasý ile bu hayvanlarýn hastalýk ve asalaklarýyla mücadele.
d) 854 sayýlý Deniz Ýţ Kanununun hükümleri saklý kalmak kaydýyla, kara ve su avcýlýđý ve üreticiliđi ile bu yoldan elde edilen ürünlerin saklanmasý ve taţýnmasý ‘’ hukmu ile
Ticaretten sayýlacak iţlerin esaslarý ţunlardýr:
a) Ham, yarý ve tam yapýlmýţ her çeţit bitkisel, hayvani veya sýnai ürün ve mallarýn alýmý ve satýmý ‘’ yönündeki düzenlemesi dikkate alýndýđýnda
Eriţte,Mantý,Tarhana gibi ürünlerin tarýmsal ürün kapsamýnda OLMADIGI kanaatindeyim.
Sosyal Güvenlik Mevzuatý açýsýndan Ýse
SGK 2019 a 09 sayýlý Genelgesinde düzenlemeye gidilmiţ olup ilgili düzenleme aţađýdaki gibidir.
Kooperatiflerde Çalýţanlarýn Sigortalýlýđý
1163 sayýlý Kooperatifler Kanunu geređince kooperatif baţkanlarý ile kooperatifin yönetim ve denetim kurullarýna seçilenler, bu göreve seçimle geldiklerinden aralarýndaki hukuki iliţki, vekalet akdine ve kanunda belirtilen görevlerini yerine getirmelerine dayandýđýndan sigortalý sayýlmayacaklardýr. Bu görevlerinden dolayý huzur hakký veya sair bir ad altýnda ücret almalarý akdin niteliđini deđiţtirmeyecektir. Ancak, kooperatif baţkanlarý ile kooperatifin yönetim, denetim kurullarýna seçilenler ve üyeleri; bu görevleri haricinde, hizmet akdine tabi olarak üçüncü ţahýslarýn yapabilecekleri iţleri yapmalarý karţýlýđýnda ücret ödenmesi ţartýyla Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlacak, geriye dönük yapýlan bildirimler ise cari usullere göre sonuçlandýrýlacaktýr.
Örnek 1
Taţýyýcýlar Kooperatifi üyesi (A), kendi aracýyla kooperatifin üstlenmiţ olduđu taţýma iţlerini yapmakta ve ay sonunda yapmýţ olduđu kilometreye göre kooperatif yönetimi tarafýndan kendisine ücret ödenmektedir. Bu kiţinin üyesi olduđu bu kooperatifteki taţýma iţlerini yapmasý kooperatifin faaliyetinden kaynaklý ve kooperatifin kuruluţ amacýna yönelik bir çalýţma olduđundan (A) kiţisi, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlmayacaktýr.
Örnek 2
Servisçiler Kooperatifi almýţ olduđu on araçlýk personel servis taţýma iţinin dokuz araçlýk kýsmýný üyelerinin kendilerine ait araçlarý ile birini de kooperatife ait araçla yapmaktadýr. Kooperatif üyesi (D)’nin kooperatife ait araçla servis iţini yapmasý uygun görülmüţtür. Burada (D) kooperatif üyeliđi görevi haricinde, kooperatifin diđer faaliyetlerinde hizmet akdine tabi olarak, üçüncü ţahýslarýn da yapabileceđi bir iţte çalýţmasý nedeniyle, kooperatif yönetimi ile arasýnda hizmet akdi tesis edilmiţir. Bu nedenle; Servisçiler Kooperatifi iţveren olarak (D)’yi, Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalý olarak bildirecektir.
Örnek 3
Zeytin Kooperatifinin baţkaný olan (B), tarým arazilerine su getirilmesi amacýyla yapýmýna baţlanan su kanalý iţinde kendisine ait iţ makinesinde kepçe operatörü olarak çalýţmaktadýr. Kooperatif tarafýndan (B)’ye çalýţmasý karţýlýđý belirli bir ücret ödenmektedir. Burada (B)’ kooperatif baţkanlýđý görevi haricinde, hizmet akdine tabi olarak üçüncü ţahýslarýn da yapabileceđi bir iţte çalýţmasý nedeniyle Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fýkrasýnýn (a) bendi kapsamýnda sigortalý sayýlacaktýr.
Uretim yapan ortaklar ile kooperatif arasýnda iţ hukuku açýsýndan iţçi-iţveren iliţki açýsýndan deđerlendirmeler
Kooperatifin yönetimindeki huzur hakký alan kiţiler vekalet akdi kapsamýnda olduđu ve iţçi olmadýđý ;
Yönetimde olmayýp Kooperatife üye olan kiţilerden ücret karţýlýđýnda çalýţan ve bađýmlýlýk iliţkisi olanlar hizmet akdi ile çalýţanlarýn iţçi olduđu,
Kooperatif üyesi olmayýp ücret karţýlýđýnda iţyerinde çalýţanlarýn iţçi olduđu,
Yönündeki görüţümü bildirir yazýmdýr.
Ýţyeri kapanýţý çýkýţ yasaklarý kapsamýda bulunmamaktadýr yani 17 kod ile çýkýţ yapýlabilinir.
Ýţe iade konusu için ise detay bilgilere ihtiyaç vardýr. Soyleki iţverenligin ayný iţkolundaki iţçi sayýlasý 30'un uzerinde olmasý vs gibi en onemlisi SON ÇARE ilkesi aţamasýna gelinmesi yani iţcinin baţka ţubelerde degerlendirme imkaný var mý yok mu gibi çabalar harcanmýţmýdýr . Bu konu ozel araţtýrmaya muhtaçlýk hali vardýr.
Sayýn Meslek Mensubu,
Bildiđiniz üzere Cumhurbaţkaný Kararý ile daha önce 30/08/2020 tarihine kadar uzatýlan kýsa çalýţma ödeneđi uygulamasý 31/08/2020 tarihinde Resmi Gazetede yayýmlanarak yürürlüđe giren yeni düzenlemeyle 2 ay daha uzatýlmýţtýr.
Cumhurbaţkaný Kararýnda, daha önce kýsa çalýţma ödeneđinin uzatýlmasýna iliţkin verilen 30/07/2020 tarih ve 2810 sayýlý Cumhurbaţkaný Kararýna paralel olarak uzatma kararýndan faydalanacak iţyerleri için 30/06/2020 tarihine kadar (bu tarih dahil) kýsa çalýţma uygulamasýna baţvurmuţ olan iţyerleri yararlanabilecektir. Kýsa Çalýţma Ödeneđi süresinin 29.06.2020 tarihli ve 2706 sayýlý Cumhurbaţkaný kararýnda belirtilen esaslar çerçevesinde uzatýldýđý belirtildiđinden, uzatýlan sürede Kýsa Çalýţma Ödeneđinden faydalanacaklar açýsýndan;
Bir önceki uzatma kararýnda olduđu gibi kýsa çalýţma uygulamasýna son vermek isteyen iţverenlerin bu durumu ÝŢKUR’a bildirmeleri gerekmektedir.
Kýsa çalýţma uygulamasý devam eden iţyerleri herhangi bir bildirim yapmadýđý takdirde 30/08/2020 tarihli karar uyarýnca kýsa çalýţma ödeneđi uygulamasý kendiliđinden 2 ay daha uzatýlmýţ olacaktýr.
Ýţverenlikçe Ýţ Kura KCO sonlandýrýldýđý yönünde bir baţvuru olmadý ise Ýlgili Ýţ Kurumu ile bađlantýya geçip sistemsel bir güncelleme yapýlmasý istemeniz gerekmektedir. Ýţ kurumuna KCO den yararlanmaya devam edeceđinize yönelik bilgi ile kimlerin kaç saat KCO de olacađýný içerir listeyi de hazýrlar iseniz sureciniz hýzlana bilir.
Özet olarak mevzuat açýsýndan tarafýnýzca KCO sonlandýrýlmadýđý yönünde bilgi verilmemiţ ise ve kurumca da Yersiz yararlanma açýsýndan bir tespit yapýlmadý ise KCO den faydalanmanýz gerekmektedir.
Kaldý ki Ýţ Kurumu Genel Müdürlüđü 11.09.2020 tarih 6669064 sayýlý yazýsýyla aţađýdaki kontroller yapýldýktan sonra uygun olmasý durumunda uzatma iţlemi yapýlacaktýr ţeklinde talimatý mevcuttur.
“4. Geriye dönük iţverenlerin güncelleme talepleri, bir baţka ifadeyle daha önce uzatmadan yararlanmayacađýný bildiren veya cevap alýnamamýţ olan iţverenlerin geriye dönük uzatma iţleminden yararlanýlacađý yönündeki talepleri ile ilgili olarak, ilgili aydaki eksik gün nedeni SGK kayýtlarý ile uyumlu olmak veya nakdi ücret desteđi talebinde bulunmamýţ olmak kaydýyla güncelleme iţlemi yapýlabilecektir. Ancak SGK kayýtlarýnda eksik gün nedeni kýsa çalýţma olarak bildirilmemiţ olanlar veya nakdi ücret desteđi talebinde bulunulmuţ olanlar için uzatma iţlemi yapýlamayacaktýr. Bu durumda olanlar için KÇÖ baţlama tarihi SGK kayýtlarý ile uyumlu olan veya nakdi ücret desteđi ödemesi yapýlmayan aydan baţlamak üzere ayrý bir bildirge girilerek yapýlabilecektir.” yönünde talimat bulunmaktadýr.
Daha önceki listedeki kiţiler ve saatlerde deđiţiklik olmayacak ise Ýţ kurumuna sadece oran ve orantý listenizi göndermeniz yeterli. Ayrýca dilekçeye gerek bulunmamaktadýr.
Hayýr, ödenekte herhangi bir düţüţ olmaz.
Ýzlediđiniz yol dođru. Söylediđiniz gibi gerekli belgeleri yükleyip, son 3 yýlda en az 450 gün ödenmiţ primler ve son 60 günde firmanýzýn bordrosunda gözüküyorlarsa; baţvurduđunuz iţçiler daha önceki dönemlerde iţsizlik ödeneklerinin tamamýný kullanmýţ olabilir. Bu konudan emin deđilseniz ÝŢKUR'la görüţmenizde fayda var baţka bir sistemsel hatadan dolayý.
Odamýza; Ýţ Mevzuatý konularýnda danýţmanlýk yapan E. Ýţ Baţmüfettiţi Ali Ýhsan ÖZTÜRK, sorularýnýzý yanýtlýyor. Katkýda bulunmak için yanda bulunan 'Soru Sor' düđmesine basarak sorunuzu gönderebilirsiniz. Gönderdiđiniz soru uygun bulunarak cevaplandýktan sonra bu alanda yayýnlanacaktýr. Lütfen öncelikle daha önce yanýtlanmýţ olan cevaplarý inceleyerek ayný sorunun sorulmadýđýný kontrol ediniz.
DÝKKAT! Sadece odamýza üye olan Meslek Mensuplarýnýn ve Aday Meslek Mensuplarýnýn sorularý cevaplandýrýlacaktýr...